|
Y a p
ı İ ş l e r i . . .
|
YAPI - İNŞAAT İŞLERİNDE ALINACAK TEDBİRLER
NOT:BİLGİT
sayfasından alınmıştır.
- FENNİ SORUMLU:
Her işveren, yapı
işlerini, fenni yeterliği bulunan kişilerin, teknik gözetimi ve
sorumluluğu altında yürütecektir. Bu sorumlu kişi ya da kişiler
ilgi alanlarına giren işlerin yapıldığı zamanlarda inşaat
sahasında bulunmak ve işi yönlendirmek zorundadırlar.
-YAPI İŞ DEFTERİ:
İşveren, birinci
sayfası Çalışma Bakanlığınca saptanacak örneğe uygun ve diğer
sayfaları bir asıl ve bir suret olacak şekilde bir yapı iş
defterini, işyerinde bulundurmakla yükümlüdür. [Örnek
1.sayfa]
Bu defter (piyasadan
alınabilen 100-200 sayfalık kareli, harita metot defteri)
işveren tarafından işyerinin bağlı bulunduğu bölge çalışma
müdürlüğüne her sayfası mühürletilmek suretiyle onaylattırılır.
Yapı iş defteri
fenni mesul tarafından tutulur.
Yapı iş defterine
“Yapı İşlerinde İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Tüzüğü”nün
ilgili maddelerinde belirtilen hususlar ve gerekli diğer bilgiler işlenir.
(Özellikle inşaatın her safhasında alınan güvenlik önlemleri,
kazı kontrolü, gırgır vincin kontrolü, asma iskelenin kontrolü,
betonarme kalıplarının kontrolü vb. hususlar tarih atılmak kaydıyla
yazılır.)
Yapı iş
defterinin, istenmesi halinde, işyerini teftiş ve kontrole yetkili
memurlara gösterilmesi zorunludur. Bu nedenle şantiyede
bulundurulması gereklidir.
- İLK YARDIM MALZEMESİ VE SEDYE:
İşyerlerinde, içinde
(tentürdiyot, alkol, sargı bezi, pamuk, yanık pomadı, suni
teneffüs cihazı vb.) ilk yardım levazımı bulunan ilk yardım
dolabı ile bir sedye ve bir battaniye bulundurulacaktır.
- İŞÇİLERE SAĞLIK RAPORU:
İnşaat işlerinde
çalışacak işçilerin işe girişlerinde veya işin devamı süresince
bedence bu işlere elverişli ve
dayanıklı oldukları; işyeri hekimi işçi sağlığı
dispanserleri, bunların bulunmadığı yerlerde sırası ile en yakın
Sosyal Sigortalar Kurumu, Sağlık Ocağı, Hükümet yada Belediye
Doktorları tarafından verilmiş örneğine uygun sağlık raporları
olmadıkça; bu gibilerin işe alınmaları veya işte çalıştırılmaları
yasaktır.
Yetkili memurlar
isteyince, bu raporları işveren kendilerine göstermek zorundadır.
Bu nedenle bu raporların şantiyeden uzaktaki bir büroda değil,
şantiyede bulundurulması gereklidir.
Bu raporlar her türlü
resim ve harçtan muaftır.
- KİŞİSEL KORUYUCULAR:
Alet, parça,
malzeme gibi cisimlerin düşmesi muhtemel yerlerde çalışacak işçilere
koruma başlığı (baret)
verilecektir.
Yüksekliği
tabandan itibaren 3 metreden daha fazla olan ve düşme veya kayma
tehlikesi bulunan yerlerde çalışanlarla, kiremit döşeyicilerine,
oluk ve her türlü dış boya işleri yapanlara, gırgır vinçlerini
çalıştıranlara ve kuyu, lağım, galeri ve benzeri derinliklerde
çalışanlara emniyet
kemerleri verilecek ve işçiler de verilen bu kemerleri
kullanacaklardır.
Su içinde çalışmayı
gerektiren hallerde, işçilere, uygun lastik
çizmeler verilecektir. Diz boyunu aşan suların yenilmesi
için ayrıca gerekli tedbirler alınacaktır.
El ve kolların
korunması için kullanılacak eldivenler,
işçinin ellerine ve yapacakları işe uygun seçilmiş olacaktır.
- UYARI LEVHALARI:
Yapı alanı içindeki
tehlikeli kısımlar, açıkça sınırlandırılacak ve buralara görünür
şekilde yazılmış uyarma levhaları konulacaktır.
- DÖŞEME KENARINA KORKULUK:
Betonarme
platformlarının döşeme kenarlarına düşmeyi önleyecek
korkuluk yapılacaktır. Bu mümkün olmadığı hallerde, serbest
çalışmayı sağlamak için döşeme kenarına korkuluklu iskele
yapılacaktır.
Not: Döşeme
kenarları en azından, uyarı
niteliğinde kırmızı-beyaz renkli şerit bant ile sarılmalıdır.
Basamakları yapılmamış
betonarme merdiven döşemelerine kayma veya düşmeyi önleyecek ahşap
basamaklar ve kova boşluğu kenarlarına ise uygun korkuluklar yapılacaktır.
- BETONARME KALIPLARININ KONTROLÜ:
Betonarme kalıplarının
yeterliliği her beton dökümünden önce kontrol edilerek yapı iş
defterine yazılacaktır.
- TEHLİKELİ BOŞLUKLAR-MALZEME İSTİFİ-ARTIK MALZEMELER:
Tavan veya döşemelerdeki
boşluk ve deliklere , asansör boşluklarına, korkuluk yapılacak
veya bu deliklerin üstleri geçici bir süre için uygun şekilde
kapatılacaktır.
Yapı işyerinde
kazaya sebep olacak veya çalışanları tehlikeli durumlara düşürecek
şekilde malzeme istif edilmeyecek ve araçlar gelişi güzel
yerlere bırakılmayacaktır.
Yapının devamı süresince
sivri uçları veya keskin kenarları bulunan malzeme ve artıklar,
gelişi güzel atılmayacak ve ortaklıkta bulundurulmayacaktır.
- TAHTA PERDE:
Belediye sınırları
içinde meskun bölgelerde, yapı kazılarına başlamadan önce yapı
alanının çevresi ortalama 2 metre yükseklikte tahta perde ile çevrilecek,
payandaları içten vurulacak ve bunlar yapının bitimine kadar bu
şekilde korunacaktır.
Yapının oturacağı
alanın çevresinin açık ve geniş olması halinde tahta perde
yerine kazı sınırı gerisinden başlamak üzere 90 -100
santimetre yükseklikte bir korkuluk yapılacaktır.
- KAZILAR:
Kazıların her bölümü
ilgili fenni mesul (TUS) tarafından her gün en az bir defa kontrol
edilecek ve çalışılmasında bir sakınca olmadığı sonucuna
varılırsa işe devam edilecek; çalışılmasında sakınca olduğu
anlaşılırsa sakınca giderilinceye kadar iş durdurulacaktır.
Her iki halde de,
durum, yapı iş defterine yazılıp imza edilecektir.
Sert kaya, sert şist,
betonlaşmış çakıl, sert kalker, killi şist kaya, gre ve
konglomera gibi kendini tutabilen zeminlerde yetkililerin gerekli gördüğü
hallerde ve şevsiz yapılmak zorunluluğu bulunan 150 santimetreden
daha derin kazılarda, yan yüzler uygun şekilde desteklenmek veya
iksa edilmek suretiyle tahkim olunacak ve iksa için kullanılacak
kalas başları, kazı üst kenarından 20 cm.
yukarı çıkarılacaktır. İksanın yeterliliği iş süresince
kontrol edilerek sonuçlar yapı iş defterine kaydedilecektir.
150 santimetreden
daha derin olan kazı işlerinde, işçilerin inip çıkmaları için
yeteri kadar el merdivenleri bulundurulacaktır.
İksa tertibatını ve desteklerini, inip çıkma için
kullanmak yasaktır.
- YAPI İSKELELERİ:
Yapı iskeleleri,
ancak sorumlu ve yetkili teknik elemanın yönetimi altında, tecrübeli
ustalara iskele ölçüleri ve malzeme özellikleri göz önünde
bulundurularak kurdurulacak veya söktürülecektir. İskeleler, sık
sık ve en az ayda bir kere muayene ve kontrol edilecek ve sonuçlar
yapı iş defterine yazılacaktır. İskeleler her fırtınadan
sonra kontrol edilecektir.
Yük taşıyan
iskelelerde alet ve malzemenin düşerek kazaya sebep olmasını önlemek
için döşeme dış kısmına 15 santimetre yüksekliğinde bir
etek tahtası konacaktır. Bu etek tahtası ile döşeme arasında
en çok bir santimetre boşluk bırakılabilir.
İskelelerde köprü
görevi görecek geçitler, 60 santimetreden dar ve korkuluksuz yapılmayacaktır.
- ÇELİK BORULU İSKELE:
Çelik borulu
iskeleler, sağa ve sola sallanmayacak şekilde yeteri kadar çapraz
borularla takviye edilecek ve binadan ayrılmayacak şekilde tespit
olunacaktır.
Çelik borulu
iskelelerdeki platformlarda kullanılacak kalas veya diğer ahşap kısımların
özellikleri ile kullanılacak çaprazlar, korkuluklar, ara
korkuluklar ve benzeri kısımlardaki aralıklar ahşap iskelelerde
aranan özelliklere uygun olacaktır.
Boru veya madeni
iskeleler statik, elektriğe karşı uygun şekilde topraklanacaktır.
- ASMA İSKELE:
Asma iskelelerin aşağı
ve yukarı hareketlerini sağlayan makina, teçhizat ve vinçlerin,
kullanmaya elverişli olduklarına ilişkin ve yetkili teknik
elemanca kullanmaya başlamadan önce düzenlenmiş belgeleri işyerinde
saklanacaktır.
Asma iskele askısı
için kullanılacak çelik veya kendir halatların yahut benzeri
malzemenin her gün işe başlamadan önce muayene edilerek ezik,
kopuk, çürük veya başka bir özrü olup olmadığı hususu yapı
iş defterine kaydedilecek, ancak sağlam olduğu anlaşıldıktan
sonra iskelede çalışma yapılacaktır.
Asma iskele tavan kısmında
mutlak surette sabit bir noktaya sağlam bir şekilde bağlanacaktır.
Asma iskele
korkulukları, en az 100 santimetre yükseklikte ve ara korkuluklu
yapılacak, etek tahtaları ise en az 15 santimetre yükseklikte
olacaktır.
- SIPA İSKELE:
Duvar işlerinde
veya 120 santimetreden yüksekte yapılacak işlerde kullanılacak sıpa
iskelelerde aşağıdaki özellikler bulunacaktır.
1 - Genişlikleri 125
santimetreden az,
2 - Yükseklikleri 300
santimetreden çok,
3 - Platform kalınlığı 5
santimetreden az,
4 - İskele bacak ve kirişleri
10X10 santimetre kesitinden küçük,
5 - Takviye ve çaprazlar
2,5X15 santimetre veya 5X10 santimetre kesitinden küçük,
olmayacaktır.
- GIRGIR VİNÇ (ASANSÖR):
Gırgır vincin
elektrik motoru topraklanmış olacaktır.
Vincin şalteri
otomatik olacak, vinç kovasının belirli bir yüksekliğe çıkması
halinde otomatik şalter devreyi kesecektir.
Çelik halatın
tamburdan dışarı fırlaması önlenecektir.
Kullanılacak çelik
halatın çapı 12 milimetreden az olmayacak, sağlam ve özürsüz
tellerden yapılmış olacaktır.
Kova kancasına takılacak
çelik halatın uç kısmı yüksüklü olarak kancaya takılacak ve
serbest kalan uç kısmı uzun kısma en az 3 adet U klemensi ile
uygun şekilde tespit edilecektir.
Kancanın kovadan
kurtulmaması için, mandal, kilitli mandal veya bağlama gibi uygun
tertibat bulunacaktır.
Vincin tespit edildiği kolon ahşap ise,
kesiti 20X20 cm.den küçük olmayacak ve kolon, sağa sola yalpa
yapmayacak şekilde tespit edilecektir.
Ek bulunduğu
hallerde, kolonun dört bir yüzünde, ekleme şartlarına uygun
saplama yapılacaktır.
Hareketi sırasında
katlar arasında kovaya takılacak herhangi bir engel
bulundurulmayacaktır.
İçine konacak her
türlü malzemenin yüksekliği kova üst düzeyini aşmayacaktır.
Kalas, uzun tahta,
demir ve benzeri malzeme veya eşya gırgır vince uygun ve
emniyetli şekilde bağlandıktan sonra taşınacaktır.
Hareket sırasında
alabora olmaması için kova sapı kenarında kilitli mandal kullanılacaktır.
Gırgır vinci çalıştıran
işçiye güvenlik kemeri, lastik eldiven ve lastik ayakkabı gibi
uygun kişisel koruyucu araçlar verilecektir.
Gırgır vincin
tabanda durduğu alanın ön yüzünde parmaklık (bariyer) şeklinde
bir kapısı bulunacak, diğer tarafları ise en az 90 santimetre yüksekliğinde
bir korkulukla çevrilmiş olacaktır.
Gırgır vincin
hareketi sırasında çevrili olan içinde hiç bir işçi
bulundurulmayacaktır.
Gırgır vince
malzeme yükleyen bütün işçilere koruma başlığı (baret)
giydirilecektir.
Gırgır vincin bütün
kısımları en az haftada bir kere ve ayrıca her yer değişmesinde
kontrol edilecek ve sonuçlar yapı iş defterine yazılarak
imzalanacaktır.
- ELEKTRİK PANOSU VE İLETKENLER - TOPRAKLAMA:
Elektrik panolarının
taban alanlarında yalıtkan malzeme (lastik paspas veya tahta ızgara)
bulunacaktır.
Tehlike anında
panoya ulaşmak için elektrik panolarının önlerine herhangi bir
engel bulundurulmayacaktır.
Elektrik kabloları,
mekanik ve kimyasal etkilerden korunmuş olarak yerleştirilecektir.
Elektrikli makinaları,
uygun bir şekilde topraklanacaktır.
Topraklama hatları kolay muayene edilecek şekilde çekilmiş
olacaktır.
Seyyar elektrikli
makinalarda, gelen ve dönen akımı kontrol edip eşit olmadığı
zamanlarda elektriği kesen kaçak akım röleleri kullanılacaktır.
- TUVALET:
İşyerlerinin
uygun mahallerinde yeter sayıda helalar bulunacaktır.
Hela yapılmasına işyerinin durumu müsait değilse ve yakınlarda
da özel helalar bulunmuyorsa,işverenler,işçilerin bu ihtiyaçları
için civarda yer bularak helalar yapmak zorundadırlar.
Kaynak Gösterilmeden Kopyalanamaz
http://www.isguv.com
|